Schematherapie (ST)

Wat is schematherapie?

In schematherapie (ST) leer je hardnekkige patronen herkennen en stap voor stap veranderen. Het gaat vaak om patronen die in je jeugd zijn ontstaan en toen logisch of nodig waren, maar je in je volwassen leven soms niet meer helpen. Samen met je behandelaar onderzoek je hoe deze patronen zijn gevormd en hoe eerdere ervaringen invloed hebben op hoe je nu denkt, voelt en naar anderen kijkt. Zo krijg je inzicht in terugkerende gedachten en gewoontes én in wat jij nodig hebt om je beter te voelen.

De behandeling is praktisch en kan bestaan uit gesprekken, oefeningen, rollenspellen en opdrachten voor thuis. Je leert nieuwe, helpende manieren om met situaties om te gaan, beter voor jezelf te zorgen en op een prettigere manier met anderen om te gaan.

Wat is een schema in schematherapie?

Een schema is een patroon van overtuigingen, gevoelens en herinneringen die bepalen hoe je naar situaties kijkt en hoe je reageert. Het ontstaat vaak in je jeugd door wat je meemaakt, je temperament en of je basisbehoeften voldoende zijn vervuld. Als je voldoende steun hebt gekregen, is de kans groter dat je helpende patronen ontwikkelt. Gebeurde dat niet, dan kunnen er patronen ontstaan die je later in de weg zitten.

In je volwassen leven kunnen die oude patronen weer worden geactiveerd. Kreeg je vroeger bijvoorbeeld vaak kritiek, dan kan je op je werk extra gevoelig reageren op feedback. Je reactie is dan heftiger dan de situatie eigenlijk vraagt. In schematherapie leer je deze patronen herkennen en er anders mee omgaan.

Voor wie is schematherapie?

Soms merk je dat je steeds opnieuw vastloopt in hetzelfde patroon. Je begint aan een nieuwe relatie, maar belandt toch weer in dezelfde dynamiek als voorheen. Of je start met een andere baan en die bekende twijfel komt weer op. Misschien heb je hiervoor al eerder therapie gevolgd, maar voelt het alsof je niet écht tot de kern bent gekomen.

Schematherapie kan dan helpen. Deze therapie richt zich op hardnekkige overtuigingen en copingstijlen die invloed hebben op hoe je denkt, voelt en doet. Bijvoorbeeld bang zijn om afgewezen te worden, jezelf wegcijferen, altijd perfect willen zijn of moeite hebben met het aangeven van grenzen.

Deze therapievorm wordt vaak ingezet bij:

• Persoonlijkheidsproblemen, zoals borderline, vermijdende of afhankelijke trekken.
• Depressieve of angstklachten die blijven terugkomen.
• Een negatief zelfbeeld of aanhoudende onzekerheid, vaak ontstaan in je jeugd.
• Relatieproblemen, zoals bindingsangst, verlatingsangst of sterke afhankelijkheid.

Hoe werkt schematherapie?

Schematherapie helpt je om te begrijpen waar je vaste gedragspatronen vandaan komen én hoe je ze kan veranderen. Samen met je behandelaar kijk je naar situaties waar je steeds opnieuw in vastloopt en naar wat die momenten met je doen.

Tijdens de behandeling onderzoek je hoe ervaringen uit je jeugd invloed hebben op hoe je nu denkt, voelt en handelt. Je brengt in kaart welke basisbehoeften bij jou niet vervuld zijn en welke patronen daardoor zijn ontstaan. Ook ontdek je hoe deze patronen je in het dagelijks leven belemmeren.

Vervolgens leer je stap voor stap andere keuzes te maken. Je ontwikkelt manieren om beter voor jezelf te zorgen, je grenzen aan te geven en op een gezonde manier op te komen voor wat jij nodig hebt. Daardoor verandert niet alleen je gedrag, maar ook hoe je over jezelf denkt en hoe je je voelt.

Wat doe je bij schematherapie?

Schematherapie is een combinatie van verschillende therapievormen, zoals cognitieve gedragstherapie en andere gesprekstechnieken. Soms kan ook imaginaire rescripting of EMDR worden toegepast. Wat je precies doet, hangt af van jouw situatie. Bij Psyned is de behandeling altijd op maat.

Meestal begin je de therapie met een vragenlijst. Daarmee krijg je samen met je behandelaar inzicht in je vaste patronen en valkuilen. Daarna ga je aan de slag om nare of verdrietige ervaringen uit je jeugd te verwerken. Je leert bijvoorbeeld beter zorgen voor het gekwetste kind in jou. Ook werk je aan helpende gedachten, zodat overtuigingen als ‘ik ben niet goed genoeg’ of ‘ik moet perfect zijn’ minder grip op je krijgen.

Wat levert schematherapie op?

Schematherapie helpt je om oude, niet-helpende patronen te doorbreken. Je krijgt inzicht in je valkuilen, waar ze vandaan komen en hoe ze je gedrag beïnvloeden. Daardoor leer je anders reageren en gezondere keuzes maken. Ook krijgt oude pijn een plek, waardoor angst- of somberheidsklachten kunnen verminderen. Je leert beter voelen wat je nodig hebt en hoe je daar goed voor kan zorgen. Dat vergroot je zelfvertrouwen en veerkracht. Omdat je je eigen patronen beter begrijpt, verbeteren ook je relaties. Je communiceert duidelijker en bewaakt je grenzen beter. De veranderingen kunnen blijvend zijn, omdat je werkt aan onderliggende patronen.

Vind een schematherapeut

Wil jij aan de slag met je klachten en durf jij de confrontatie met jezelf aan te gaan? Denk je dat schematherapie jou kan helpen om sterker in je schoenen te staan? Vind bij ons een schematherapeut die bij jou past. Leg je situatie voor tijdens een gratis adviesgesprek of bel direct naar 085 – 4014 720. Wij denken graag met je mee en kunnen je direct koppelen aan een psycholoog.